Quy hoạch TOD dọc Metro số 2 có ảnh hưởng đến việc thu hồi đất không là thắc mắc của nhiều người dân đang sở hữu nhà đất trong khu vực tuyến metro đi qua. Việc quy hoạch theo mô hình TOD (Transit-Oriented Development) không chỉ thay đổi bộ mặt đô thị mà còn kéo theo những hệ lụy pháp lý quan trọng về quyền sử dụng đất. Hiểu rõ các quy định hiện hành sẽ giúp bạn chủ động bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình, cùng ACC HCM tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Quy hoạch TOD dọc Metro số 2 có ảnh hưởng đến việc thu hồi đất không?
Câu trả lời ngắn gọn là Có. Quy hoạch TOD dọc Metro số 2 có ảnh hưởng trực tiếp và sâu rộng đến việc thu hồi đất tại các khu vực lân cận nhà ga. Theo quy định tại Luật Đất đai 2024, Nhà nước có quyền thu hồi đất để phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng.
Không phải toàn bộ diện tích đất trong khu vực quy hoạch TOD đều bị thu hồi. Chỉ những thửa đất nằm trong phạm vi giải phóng mặt bằng để xây dựng các công trình ngầm, nhà ga, đường giao thông kết nối, hoặc các khu vực được xác định là "khu vực phải thu hồi" theo đồ án quy hoạch chi tiết mới bị ảnh hưởng trực tiếp.
Phần lớn diện tích còn lại trong vùng bán kính ảnh hưởng của TOD sẽ được điều chỉnh về mục đích sử dụng, mật độ xây dựng, hệ số sử dụng đất, tạo điều kiện cho người dân chuyển đổi mục đích sử dụng đất hoặc tham gia các dự án chỉnh trang đô thị.
2. Căn cứ pháp lý xác định phạm vi thu hồi đất trong khu vực TOD
Trước hết, Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn 2024, sửa đổi 2025 là văn bản nền tảng quy định về việc lập, thẩm định, phê duyệt và điều chỉnh quy hoạch. Theo đó, quy hoạch TOD phải được thể hiện trong đồ án quy hoạch phân khu hoặc quy hoạch chi tiết, trong đó xác định rõ ranh giới, chức năng sử dụng đất của từng khu vực.
Thứ hai, Luật Đất đai 2024 quy định rõ các trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng. Các dự án giao thông, xây dựng hạ tầng kỹ thuật, chỉnh trang đô thị đều thuộc diện này.
Thứ ba, Nghị định 102/2024/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Nghị định này hướng dẫn cụ thể về trình tự, thủ tục lập và điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất, cũng như việc công bố công khai thông tin quy hoạch để người dân biết. Cuối cùng, Nghị định 88/2024/NĐ-CP quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất, là cơ sở để xác định mức bồi thường mà người dân sẽ nhận được.
Xem thêm: Đất ranh quy hoạch TOD Metro số 2 Bến Thành Tham Lương có bị cấm mua bán?
3. Quy trình thu hồi đất khi triển khai quy hoạch TOD
Khi một khu vực được xác định nằm trong quy hoạch TOD và cần thu hồi đất, quy trình thực hiện sẽ tuân thủ chặt chẽ các bước theo quy định của pháp luật.
Bước 1: Thông báo thu hồi đất
Cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ ban hành thông báo thu hồi đất và gửi đến từng người sử dụng đất trong phạm vi dự án. Thông báo này phải nêu rõ lý do thu hồi, thời gian, địa điểm thực hiện, cũng như kế hoạch điều tra, khảo sát, đo đạc. Theo quy định tại Luật Đất đai 2024, thông báo phải được gửi trước tối thiểu 90 ngày đối với đất nông nghiệp và 180 ngày đối với đất phi nông nghiệp trước khi có quyết định thu hồi.
Bước 2: Điều tra, khảo sát, đo đạc và kiểm đếm
Sau khi có thông báo, cơ quan chức năng sẽ phối hợp với chính quyền địa phương tiến hành điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm hiện trạng sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất. Người sử dụng đất có trách nhiệm phối hợp, tạo điều kiện cho việc kiểm đếm. Kết quả kiểm đếm là cơ sở để lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.
Bước 3: Lập, thẩm định và phê duyệt phương án bồi thường
Căn cứ vào kết quả kiểm đếm, cơ quan chức năng lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Phương án này phải được niêm yết công khai tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã và các điểm sinh hoạt chung của khu dân cư trong thời gian tối thiểu 30 ngày để lấy ý kiến người dân. Sau khi tiếp thu, giải trình ý kiến, phương án sẽ được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
Bước 4: Quyết định thu hồi đất và bàn giao mặt bằng
Sau khi phương án bồi thường được phê duyệt, cơ quan nhà nước sẽ ban hành quyết định thu hồi đất. Quyết định này phải được gửi đến người sử dụng đất kèm theo phương án bồi thường đã được phê duyệt. Người sử dụng đất có trách nhiệm bàn giao mặt bằng cho cơ quan chức năng sau khi nhận đủ tiền bồi thường, hỗ trợ hoặc được bố trí tái định cư theo quy định tại Nghị định 88/2024/NĐ-CP.
Xem thêm: Có được hoãn phiên tòa tối đa 30 ngày để khắc phục hậu quả vi phạm pháp luật về đất đai không?
4. Quyền lợi của người dân khi đất bị thu hồi trong khu vực TOD
Theo Nghị định 88/2024/NĐ-CP, mức bồi thường phải được xác định theo giá đất cụ thể do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định tại thời điểm thu hồi, đảm bảo nguyên tắc ngang bằng với giá thị trường.
Ngoài tiền bồi thường về đất, người dân còn được bồi thường toàn bộ tài sản gắn liền với đất như nhà ở, công trình xây dựng, cây trồng, vật nuôi. Chi phí di dời, tháo dỡ cũng được hỗ trợ. Đối với trường hợp người dân không có nhu cầu nhận tiền bồi thường, họ có thể được bố trí tái định cư tại các khu tái định cư được xây dựng đồng bộ, có hạ tầng kỹ thuật và xã hội đầy đủ, đảm bảo điều kiện sống bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ.
Một quyền lợi quan trọng khác là quyền được tham gia giám sát và khiếu nại. Người dân có quyền được biết thông tin về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, phương án bồi thường. Nếu có bất kỳ thắc mắc hoặc bất đồng nào về giá đất, diện tích, nguồn gốc đất, người dân có quyền khiếu nại đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
5. Câu hỏi thường gặp
Quy hoạch TOD dọc Metro số 2 có ảnh hưởng đến việc thu hồi đất không nếu tôi chỉ ở gần nhà ga nhưng không nằm trong phạm vi giải tỏa?
Nếu thửa đất của bạn không nằm trong phạm vi giải phóng mặt bằng được xác định trong quy hoạch chi tiết, bạn sẽ không bị thu hồi đất. Tuy nhiên, quy hoạch TOD vẫn ảnh hưởng gián tiếp thông qua việc thay đổi mật độ xây dựng, hệ số sử dụng đất, hoặc yêu cầu về chỉnh trang đô thị.
Tôi có được bồi thường đất ở bằng đất ở tại khu tái định cư khi bị thu hồi do quy hoạch TOD không?
Theo Nghị định 88/2024/NĐ-CP, nếu bạn đủ điều kiện được bồi thường về đất và có nhu cầu tái định cư, bạn sẽ được bố trí đất ở tại khu tái định cư. Trường hợp không có đất tái định cư hoặc bạn không có nhu cầu, bạn sẽ được nhận tiền bồi thường tương ứng với giá trị quyền sử dụng đất.
Giá đất bồi thường khi thu hồi đất trong khu vực TOD được xác định như thế nào?
Giá đất bồi thường được xác định theo giá đất cụ thể do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định tại thời điểm thu hồi. Giá này phải đảm bảo nguyên tắc phù hợp với giá thị trường, được xác định thông qua phương pháp so sánh, thu nhập, hoặc thặng dư theo quy định tại Nghị định 88/2024/NĐ-CP và Nghị định 102/2024/NĐ-CP.
Quy hoạch TOD dọc Metro số 2 có ảnh hưởng đến việc thu hồi đất không là câu hỏi có câu trả lời rõ ràng dựa trên các quy định pháp luật hiện hành. Nếu bạn cần tư vấn chi tiết về tình trạng pháp lý của thửa đất hoặc hỗ trợ trong quá trình bồi thường, hãy liên hệ ACC HCM để được đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm hỗ trợ kịp thời.
Để lại một bình luận