ACC HỒ CHÍ MINH

Tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan là hành vi vi phạm nghiêm trọng quyền sở hữu trí tuệ, ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của ngành công nghiệp sáng tạo và văn hóa tại Việt Nam. Việc hiểu rõ quy định pháp luật giúp cá nhân, tổ chức tránh rủi ro pháp lý và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết các quy định hiện hành cùng ACC HCM.

1. Tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan theo quy định

Tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan được quy định tại Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Theo đó, cá nhân hoặc pháp nhân thương mại có hành vi cố ý xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan đang được bảo hộ nhằm mục đích thương mại hoặc thu lợi bất chính theo mức luật định có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Các hành vi vi phạm có thể bao gồm sao chép, phân phối, truyền đạt tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình hoặc chương trình phát sóng mà không được sự cho phép của chủ sở hữu quyền. Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi, bổ sung năm 2022) quy định quyền tác giả và quyền liên quan là các quyền được pháp luật bảo hộ nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp của tác giả, người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình và tổ chức phát sóng.

2. Các yếu tố cấu thành tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan

Để xác định tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan cần xem xét đầy đủ các yếu tố cấu thành gồm chủ thể, khách thể, mặt khách quan và mặt chủ quan.

Chủ thể của tội phạm có thể là cá nhân có năng lực trách nhiệm hình sự hoặc pháp nhân thương mại. Khách thể bị xâm phạm là quyền tác giả, quyền liên quan được pháp luật sở hữu trí tuệ bảo hộ.

Về mặt khách quan, hành vi phải thể hiện sự xâm phạm quyền độc quyền của chủ sở hữu như sao chép, phát hành, phân phối hoặc khai thác tác phẩm trái phép, đồng thời đáp ứng điều kiện về thiệt hại, số tiền thu lợi bất chính hoặc quy mô thương mại theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015.

Về mặt chủ quan, người thực hiện hành vi phải có lỗi cố ý, biết rõ hành vi xâm phạm nhưng vẫn thực hiện nhằm mục đích thu lợi hoặc gây thiệt hại cho chủ thể quyền.

Xem thêm: Thẩm quyền của VCPMC là gì?

3. Hình phạt đối với tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan

Theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), các mức hình phạt được áp dụng cụ thể như sau:

Đối với cá nhân phạm tội:

• Khung 1: Phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 500 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.
• Khung 2 (Phạm tội có tổ chức, thu lợi bất chính từ 300 triệu đồng trở lên, gây thiệt hại từ 500 triệu đồng trở lên,…): Phạt tiền từ 500 triệu đồng đến 1 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 05 năm.

Đối với pháp nhân thương mại: Mức phạt tiền từ 500 triệu đồng đến 5 tỷ đồng tùy theo tính chất vi phạm; ngoài ra có thể bị đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc vĩnh viễn, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định.

Xem thêm: Căn cứ xác lập quyền đối với quyền tác giả mới nhất

4. Phân biệt tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan với vi phạm hành chính

Không phải mọi hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan đều bị xử lý hình sự. Trường hợp hành vi chưa đủ yếu tố cấu thành tội phạm theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015 thì có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi, bổ sung năm 2022) và các văn bản hướng dẫn liên quan.

Việc xác định xử lý hành chính hay hình sự phụ thuộc vào nhiều yếu tố như mức độ thiệt hại, số tiền thu lợi bất chính, quy mô thương mại và tính chất của hành vi vi phạm. Cơ quan có thẩm quyền sẽ căn cứ vào chứng cứ cụ thể để áp dụng biện pháp xử lý phù hợp.

5. Câu hỏi thường gặp

Tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan bị phạt bao nhiêu tiền?

Trả lời: Theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), mức phạt tiền đối với cá nhân phạm tội có thể từ 50 triệu đồng đến 1 tỷ đồng tùy theo tính chất, mức độ vi phạm. Đối với pháp nhân thương mại, mức phạt có thể lên đến 5 tỷ đồng.

Hành vi sao chép nhạc để bán có bị truy cứu hình sự không?

Trả lời: Hành vi sao chép nhạc để bán có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu đáp ứng các điều kiện theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), như thu lợi bất chính đạt mức luật định hoặc gây thiệt hại cho chủ thể quyền. Việc xác định trách nhiệm phụ thuộc vào chứng cứ về số lượng bản sao, doanh thu và mục đích thương mại.

Ai có quyền khởi tố tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan?

Trả lời: Chủ sở hữu quyền tác giả, quyền liên quan hoặc cá nhân, tổ chức phát hiện hành vi vi phạm có thể gửi tố giác, tin báo đến cơ quan có thẩm quyền. Sau khi tiếp nhận, cơ quan tiến hành tố tụng sẽ kiểm tra, xác minh và quyết định việc khởi tố theo quy định của pháp luật hình sự.

Tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan là vấn đề pháp lý quan trọng đòi hỏi sự hiểu biết chính xác để bảo vệ quyền lợi hợp pháp. Nếu bạn cần tư vấn chi tiết hoặc hỗ trợ pháp lý, hãy liên hệ ACC HCM ngay hôm nay để được hỗ trợ kịp thời.