Hướng dẫn kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà


Kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà là một thủ tục hành chính quan trọng mà bên đi thuê cần thực hiện đúng quy định khi chủ nhà vắng mặt hoặc ủy quyền, nhằm đảm bảo nghĩa vụ thuế được thực hiện đầy đủ và tránh các rủi ro pháp lý không đáng có. Việc nắm rõ quy trình này không chỉ giúp doanh nghiệp hoạt động minh bạch mà còn thể hiện sự tuân thủ pháp luật một cách chuyên nghiệp, cùng ACC HCM tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Hướng dẫn kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà
Hướng dẫn kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà

1. Hướng dẫn kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà

Việc kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà thường phát sinh khi bên đi thuê là tổ chức, doanh nghiệp ký hợp đồng thuê nhà, mặt bằng, kho bãi hoặc bất động sản của cá nhân và hai bên có thỏa thuận về việc khai thuế, nộp thuế thay. Theo quy định tại Nghị định số 68/2026/NĐ-CP và Thông tư số 18/2026/TT-BTC, tổ chức thuê bất động sản của cá nhân thực hiện khai thuế, nộp thuế thay khi hợp đồng thuê có thỏa thuận về nội dung này. Để thực hiện đúng quy trình, cần tuân thủ các bước cơ bản sau:

Bước 1: Xác định đối tượng và căn cứ pháp lý

Trước tiên, cần xác định hợp đồng thuê tài sản có thuộc trường hợp phải khai thuế, nộp thuế thay hay không. Căn cứ Luật Thuế giá trị gia tăng số 48/2024/QH15, Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 và Nghị định số 68/2026/NĐ-CP, nghĩa vụ thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản được xác định theo doanh thu và điều kiện chịu thuế tương ứng. Bên đi thuê cần kiểm tra tổng doanh thu cho thuê trong năm, kỳ thanh toán và thỏa thuận trong hợp đồng để xác định nghĩa vụ thuế. Đồng thời, cần kiểm tra nội dung hợp đồng về trách nhiệm khai thuế, nộp thuế thay của bên thuê để làm căn cứ thực hiện thủ tục.

Bước 2: Chuẩn bị hồ sơ kê khai thuế

Hồ sơ khai thuế cho thuê bất động sản thay chủ nhà cần được chuẩn bị đầy đủ và chính xác, bao gồm các giấy tờ sau:

  • Hợp đồng thuê bất động sản có thỏa thuận về việc bên thuê khai thuế, nộp thuế thay.
  • Giấy ủy quyền của chủ nhà cho bên đi thuê thực hiện thủ tục, nếu thuộc trường hợp cần ủy quyền.
  • Thông tin định danh của cá nhân cho thuê.
  • Giấy tờ chứng minh quyền sở hữu, quyền sử dụng hoặc căn cứ hợp pháp để cho thuê bất động sản khi cần thiết.
  • Tờ khai thuế theo mẫu áp dụng đối với tổ chức khai thuế thay, nộp thuế thay cho cá nhân theo quy định tại Thông tư số 18/2026/TT-BTC.
  • Bảng kê doanh thu, tiền thuê phải trả theo từng kỳ thanh toán và các tài liệu liên quan đến việc xác định nghĩa vụ thuế.

Bên đi thuê cần kiểm tra tính thống nhất giữa thông tin trên hợp đồng, doanh thu thực tế và hồ sơ kê khai để hạn chế sai sót khi nộp hồ sơ.

Bước 3: Kê khai và nộp hồ sơ tại cơ quan thuế

Sau khi hoàn tất hồ sơ, bên đi thuê tiến hành kê khai theo mẫu quy định và nộp cho cơ quan thuế quản lý theo quy định đối với hoạt động cho thuê bất động sản. Thời hạn nộp hồ sơ khai thuế được xác định theo quy định tại Nghị định số 68/2026/NĐ-CP và hướng dẫn tại Thông tư số 18/2026/TT-BTC, căn cứ vào trường hợp khai thuế và kỳ thanh toán tiền thuê trong hợp đồng. Vì vậy, bên thuê cần kiểm tra đúng thời hạn áp dụng cho trường hợp của mình, không mặc nhiên áp dụng thời hạn khai thuế theo tháng hoặc theo năm cho mọi hợp đồng. Hồ sơ được nộp bằng phương thức điện tử hoặc phương thức khác theo quy định hiện hành.

Bước 4: Nộp tiền thuế và theo dõi hoàn tất nghĩa vụ

Sau khi hoàn tất việc kê khai, bên đi thuê thực hiện nộp số tiền thuế phát sinh vào ngân sách nhà nước theo quy định. Việc nộp thuế có thể được thực hiện thông qua ngân hàng hoặc các phương thức thanh toán điện tử được cơ quan thuế chấp nhận. Bên đi thuê cần lưu giữ chứng từ nộp tiền, tờ khai thuế, hợp đồng thuê và các tài liệu liên quan để phục vụ công tác kế toán, đối chiếu và giải trình khi cơ quan thuế yêu cầu. Nếu có sai sót trong quá trình kê khai, cần thực hiện khai bổ sung theo quy định tại Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và các văn bản hướng dẫn có liên quan.

2. Điều kiện áp dụng và trách nhiệm của bên đi thuê

Không phải mọi trường hợp thuê tài sản đều bắt buộc phải kê khai thuế thay chủ nhà. Theo quy định tại Nghị định số 68/2026/NĐ-CP và Thông tư số 18/2026/TT-BTC, tổ chức thuê bất động sản của cá nhân thực hiện khai thuế, nộp thuế thay khi hợp đồng thuê có thỏa thuận về việc bên thuê thực hiện nghĩa vụ này. Do đó, bên đi thuê cần kiểm tra tư cách của các bên, nội dung hợp đồng và trách nhiệm khai thuế trước khi thực hiện thủ tục. Việc chủ nhà vắng mặt hoặc không trực tiếp làm thủ tục không tự động làm phát sinh nghĩa vụ khai thuế thay cho bên thuê nếu không đáp ứng điều kiện theo quy định.

Trách nhiệm của bên đi thuê không chỉ dừng lại ở việc khai thuế và nộp thuế thay mà còn bao gồm việc cung cấp thông tin chính xác về hợp đồng, doanh thu thực tế, kỳ thanh toán và các tài liệu liên quan. Nếu vi phạm quy định về khai thuế, nộp thuế thay, bên đi thuê có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định về thuế và hóa đơn, tùy theo tính chất, mức độ vi phạm. Đối với hành vi khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp, ngoài tiền phạt theo quy định, người có nghĩa vụ còn phải nộp đủ số thuế thiếu và tiền chậm nộp. Vì vậy, doanh nghiệp cần kiểm tra kỹ hồ sơ và thực hiện đúng nghĩa vụ theo hợp đồng cũng như quy định pháp luật hiện hành.

Xem thêm: Mức giảm hình phạt tới 4/5 khi khắc phục trên 3/4 thiệt hại vi phạm đất đai ra sao?

3. Cách tính thuế và các khoản phải nộp khi kê khai thay

Khi thực hiện kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà, bên đi thuê cần nắm rõ cách xác định số thuế phải nộp để bảo đảm kê khai chính xác. Căn cứ Luật Thuế giá trị gia tăng số 48/2024/QH15, Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 và Nghị định số 68/2026/NĐ-CP, nghĩa vụ thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản được xác định theo quy định hiện hành như sau:

  • Thuế GTGT phải nộp = Doanh thu tính thuế × 5%, nếu hoạt động cho thuê thuộc diện chịu thuế GTGT.
  • Thuế TNCN phải nộp = (Doanh thu tính thuế − Mức doanh thu được trừ) × 5%, nếu phát sinh nghĩa vụ thuế TNCN.

Doanh thu tính thuế được xác định theo quy định tương ứng đối với từng sắc thuế và căn cứ vào giá thuê theo hợp đồng cùng các khoản thu có liên quan. Theo quy định áp dụng trong năm 2026, mức doanh thu được trừ khi tính thuế TNCN đối với hoạt động cho thuê bất động sản là 1 tỷ/năm. Việc xác định doanh thu được trừ phải tuân thủ quy định về tổng doanh thu cho thuê và điều kiện áp dụng đối với cá nhân có nhiều bất động sản cho thuê. Trường hợp hợp đồng quy định tiền thuê đã bao gồm thuế, cần căn cứ quy định về giá tính thuế để xác định chính xác doanh thu tính thuế.

Tỷ lệ thuế suất 5% đối với thuế GTGT và thuế TNCN không đồng nghĩa với việc mọi cá nhân cho thuê đều phải nộp tổng cộng 10% trên toàn bộ doanh thu, bởi nghĩa vụ thuế còn phụ thuộc vào ngưỡng doanh thu và cách xác định thu nhập tính thuế theo quy định hiện hành. Bên đi thuê cần xác định đúng doanh thu thực tế và đối chiếu điều kiện chịu thuế trước khi kê khai.

Ngoài ra, doanh nghiệp cần lưu ý rằng cá nhân cho thuê bất động sản có doanh thu thuộc ngưỡng không chịu thuế GTGT hoặc không phát sinh thuế TNCN theo quy định có thể không phải nộp một hoặc cả hai loại thuế. Tuy nhiên, nghĩa vụ kê khai, thông báo doanh thu và nộp hồ sơ vẫn phải được xác định theo quy định áp dụng cho từng trường hợp. Doanh thu cần được xem xét trên cơ sở tổng doanh thu cho thuê bất động sản của cá nhân trong năm, không chỉ căn cứ vào doanh thu của riêng hợp đồng mà doanh nghiệp đang thực hiện.

Xem thêm: Điều kiện để không bị truy cứu trách nhiệm hình sự trong các dự án đất đai tồn đọng

4. Những lưu ý quan trọng khi thực hiện kê khai thay

Khi thực hiện kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà, bên đi thuê cần đặc biệt lưu ý một số vấn đề để tránh sai sót.

Thứ nhất, doanh thu tính thuế phải được xác định theo quy định tương ứng đối với từng sắc thuế, căn cứ vào giá thuê theo hợp đồng, kỳ thanh toán và các khoản thu liên quan. Doanh nghiệp cần đối chiếu số tiền thực tế phải trả với nội dung hợp đồng để kê khai đúng doanh thu.

Thứ hai, nếu hợp đồng thuê có thời hạn nhiều năm và tiền thuê được trả trước một lần, việc xác định doanh thu, kỳ khai thuế và nghĩa vụ thuế phải căn cứ vào quy định hiện hành và phương thức thanh toán trong hợp đồng. Bên thuê không nên tự phân bổ doanh thu theo từng năm nếu chưa xác định đúng quy định áp dụng cho trường hợp cụ thể.

Thứ ba, bên đi thuê cần lưu ý đến việc lập hóa đơn điện tử. Việc lập hóa đơn đối với hoạt động cho thuê bất động sản phải thực hiện theo quy định về hóa đơn, chứng từ hiện hành, trong đó có Nghị định số 254/2026/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn liên quan. Việc khai thuế, nộp thuế thay cho cá nhân không đồng nghĩa với việc bên thuê phải tự lập hóa đơn cho từng lần thanh toán trong mọi trường hợp. Doanh nghiệp cần xác định đúng chủ thể có trách nhiệm lập hóa đơn và lưu giữ hồ sơ, chứng từ hợp pháp để hạch toán chi phí thuê tài sản.

Thứ tư, trong trường hợp chủ nhà là cá nhân cư trú ở nước ngoài hoặc không có mặt tại Việt Nam, bên đi thuê cần xác định rõ tình trạng pháp lý của bên cho thuê, nội dung hợp đồng và trách nhiệm khai thuế, nộp thuế thay. Nếu phát sinh yếu tố nước ngoài hoặc tình tiết đặc thù, cần đối chiếu quy định thuế liên quan để thực hiện đúng nghĩa vụ.

5. Câu hỏi thường gặp

Trường hợp nào bên đi thuê được phép kê khai thuế thay chủ nhà?

Bên đi thuê là tổ chức được khai thuế, nộp thuế thay cho cá nhân cho thuê bất động sản khi hợp đồng thuê có thỏa thuận về việc bên thuê thực hiện nghĩa vụ này theo quy định tại Nghị định số 68/2026/NĐ-CP và Thông tư số 18/2026/TT-BTC. Trường hợp cá nhân cho cá nhân thuê bất động sản, cá nhân cho thuê trực tiếp thực hiện nghĩa vụ khai thuế theo quy định.

Mức phạt khi không thực hiện kê khai thuế thay chủ nhà là bao nhiêu?

Mức phạt phụ thuộc vào hành vi vi phạm, thời gian chậm nộp hồ sơ, số tiền thuế thiếu và các tình tiết liên quan. Hành vi không nộp hồ sơ khai thuế, nộp hồ sơ quá hạn hoặc khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp có thể bị xử phạt theo quy định về quản lý thuế và xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn. Ngoài tiền phạt, người có nghĩa vụ còn phải nộp đủ số thuế thiếu và tiền chậm nộp nếu phát sinh.

Chi phí thuế nộp thay có được tính vào chi phí hợp lý của doanh nghiệp không?

Khoản thuế nộp thay chủ nhà có được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp hay không phụ thuộc vào bản chất khoản chi, nội dung hợp đồng và điều kiện về chi phí được trừ theo pháp luật thuế thu nhập doanh nghiệp. Doanh nghiệp cần lưu giữ hợp đồng thuê, thỏa thuận khai thuế và nộp thuế thay, tờ khai thuế, chứng từ nộp tiền và các tài liệu chứng minh khoản chi thực tế liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh để phục vụ việc giải trình khi cơ quan thuế yêu cầu.

Việc thực hiện đúng và đầy đủ kê khai thuế cho thuê tài sản thay chủ nhà không chỉ giúp doanh nghiệp tránh được các rủi ro về xử phạt hành chính mà còn tạo dựng uy tín trong mắt cơ quan thuế và đối tác kinh doanh. Nếu bạn cần hỗ trợ chi tiết hơn về quy trình, hồ sơ hoặc cách tính thuế trong từng trường hợp cụ thể, hãy liên hệ ACC HCM để được đội ngũ chuyên gia pháp lý giàu kinh nghiệm tư vấn và đồng hành, đảm bảo mọi thủ tục được thực hiện nhanh chóng, chính xác và đúng luật.


    Để lại một bình luận

    Email và số điện thoại của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *