ACC HỒ CHÍ MINH

Thay đổi CCCD có cần cấp lại sổ BHXH là câu hỏi được nhiều người quan tâm khi chuyển từ chứng minh nhân dân sang thẻ căn cước công dân hoặc thẻ căn cước gắn chip. Bài viết này sẽ giải đáp chi tiết về quy định pháp luật và quy trình thực hiện, giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này. Để được tư vấn chuyên sâu, hãy cùng ACC HCM tìm hiểu ngay sau đây.

1. Thay đổi CCCD có cần cấp lại sổ BHXH?

Việc chuyển đổi từ CMND sang thẻ căn cước công dân (CCCD) gắn chip là yêu cầu bắt buộc trong nhiều thủ tục hành chính hiện nay. Điều này khiến nhiều người băn khoăn liệu có cần cấp lại sổ BHXH hay không khi đổi sang CCCD mới.

Theo Điều 27 Quyết định 595/QĐ-BHXH năm 2017, được sửa đổi bởi Quyết định 505/QĐ-BHXH năm 2020, sổ BHXH chỉ được cấp lại khi bị mất, hỏng hoặc có sai sót về thông tin nhân thân như họ tên, ngày sinh, giới tính, dân tộc hoặc quốc tịch. Việc thay đổi số CCCD không bắt buộc phải cấp lại sổ, mà chỉ cần cập nhật thông tin trong hệ thống BHXH.

Người lao động cần chủ động cập nhật số CCCD mới để dữ liệu cá nhân được đồng bộ với cơ sở dữ liệu quốc gia. Điều này giúp đảm bảo quyền lợi khi tham gia BHXH, BHYT, BHTN và tránh rủi ro trong các giao dịch sau này, chẳng hạn như tra cứu quá trình đóng bảo hiểm hoặc giải quyết chế độ.

Theo Thông báo 1423/TB-BHXH ngày 12/3/2025 của BHXH TP.HCM, thời hạn cuối để cập nhật số CCCD là ngày 31/3/2025. Nếu không thực hiện đúng hạn, người lao động có thể bị tạm dừng quyền lợi BHYT hoặc bị từ chối giải quyết hồ sơ bảo hiểm.

2. Vì sao cần cập nhật CCCD vào sổ BHXH?

Cập nhật thông tin CCCD vào sổ BHXH là bước quan trọng để đảm bảo quyền lợi và sự thuận tiện trong các giao dịch bảo hiểm.

Cập nhật CCCD giúp đồng bộ thông tin cá nhân giữa cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hệ thống BHXH, đảm bảo tính chính xác khi tra cứu hoặc giải quyết các chế độ BHXH, BHYT, BHTN. Theo Điều 25 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, sổ BHXH chứa thông tin cơ bản về nhân thân, việc đóng và hưởng các chế độ bảo hiểm, do đó việc cập nhật thông tin là cần thiết để tránh sai sót. Quy trình này cũng hỗ trợ việc cấp sổ BHXH điện tử, dự kiến triển khai rộng rãi từ ngày 1/1/2026, theo Thông báo 1423/TB-BHXH.

Nếu không cập nhật CCCD, người lao động có thể gặp rủi ro như bị từ chối giải quyết hồ sơ tăng, giảm, hoặc điều chỉnh BHXH, tạm dừng hiệu lực thẻ BHYT, hoặc không được xác nhận quá trình đóng BHXH. Theo BHXH TP.HCM, từ ngày 1/4/2025, các trường hợp chưa cập nhật CCCD sẽ bị hạn chế quyền lợi, gây ảnh hưởng đến việc hưởng các chế độ bảo hiểm. Do đó, việc cập nhật thông tin kịp thời là cần thiết để tránh gián đoạn.

Cập nhật CCCD còn giúp người lao động thực hiện các giao dịch điện tử BHXH dễ dàng hơn thông qua ứng dụng VssID hoặc Cổng Dịch vụ công Quốc gia. Điều này phù hợp với xu hướng chuyển đổi số quốc gia theo Quyết định 06/QĐ-TTg năm 2022, đảm bảo tính tiện lợi và minh bạch trong quản lý dữ liệu bảo hiểm.

3. Quy trình cập nhật CCCD vào sổ BHXH

Để cập nhật số CCCD vào sổ BHXH, người lao động có thể thực hiện thông qua nhiều cách, bao gồm trực tuyến và trực tiếp.

Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ cần thiết
Người lao động cần chuẩn bị bản sao thẻ CCCD hoặc thông báo số định danh cá nhân, kèm theo các giấy tờ liên quan như mẫu TK1-TS (Tờ khai tham gia, điều chỉnh thông tin BHXH, BHYT). Hồ sơ này cần được xác nhận bởi cơ quan có thẩm quyền nếu nộp trực tiếp.

Bước 2: Đăng nhập vào hệ thống VssID hoặc Cổng Dịch vụ công
Truy cập ứng dụng VssID hoặc Cổng Dịch vụ công BHXH, đăng nhập bằng mã số BHXH (10 số cuối thẻ BHYT) và mật khẩu, hoặc sử dụng tài khoản định danh điện tử. Nếu chưa có tài khoản, người lao động cần đăng ký theo hướng dẫn trên hệ thống.

Bước 3: Cập nhật thông tin CCCD
Tại mục “Thông tin tài khoản”, chọn biểu tượng chỉnh sửa ở phần số CCCD/CMND/Hộ chiếu, nhập số CCCD mới và xác nhận bằng mã OTP gửi qua email đã đăng ký. Hệ thống sẽ ghi nhận thông tin và chuyển hồ sơ đến cơ quan BHXH để phê duyệt.

Bước 4: Nộp hồ sơ qua đơn vị sử dụng lao động (nếu có)
Đối với người lao động đang làm việc, có thể nộp bản sao CCCD cho bộ phận nhân sự để lập hồ sơ điện tử 608, gửi đến cơ quan BHXH quản lý. Quy trình này giúp tiết kiệm thời gian và đảm bảo tính chính xác.

Bước 5: Kiểm tra trạng thái cập nhật
Sau khi nộp hồ sơ, người lao động có thể kiểm tra trạng thái cập nhật trên Cổng Dịch vụ công BHXH hoặc ứng dụng VssID. Nếu hồ sơ hợp lệ, thông tin CCCD sẽ được cập nhật trong vòng 7 ngày làm việc, theo quy định tại Nghị định 70/2024/NĐ-CP.

>>>> Xem thêm tại đây: Dịch vụ cấp lại sổ BHXH tại TPHCM

Xem thêm: Hướng dẫn thay đổi từ CMND sang thẻ căn cước trên BHXH

4. Các trường hợp cần cấp lại sổ BHXH

Mặc dù thay đổi CCCD không bắt buộc cấp lại sổ BHXH, một số trường hợp cụ thể vẫn yêu cầu cấp lại sổ mới. Dưới đây là các tình huống cần lưu ý.

Theo pháp luật Việt Nam hiện hành, cụ thể là Quyết định 595/QĐ-BHXH, sổ BHXH cần được cấp lại trong các trường hợp như mất, hỏng, hoặc cần gộp nhiều sổ BHXH. Ngoài ra, nếu có thay đổi thông tin nhân thân như họ tên, ngày tháng năm sinh, giới tính, dân tộc, hoặc quốc tịch, người lao động phải làm thủ tục cấp lại sổ để đảm bảo thông tin chính xác.

Trường hợp sổ BHXH bị hỏng hoặc mất, người lao động cần nộp đơn đề nghị cấp lại (mẫu D01-TS) kèm theo giấy tờ chứng minh nhân thân như CCCD. Hồ sơ này có thể được nộp trực tiếp tại cơ quan BHXH hoặc thông qua đơn vị sử dụng lao động, đảm bảo quyền lợi không bị gián đoạn.

Nếu người lao động có nhiều sổ BHXH do làm việc tại nhiều đơn vị khác nhau, cần làm thủ tục gộp sổ để thống nhất quá trình đóng BHXH. Hồ sơ gộp sổ bao gồm bản sao CCCD và các sổ BHXH cũ, được xử lý theo quy trình điện tử tại cơ quan BHXH.

5. Câu hỏi thường gặp

Cập nhật thông tin CCCD vào sổ BHXH có thể gây ra nhiều thắc mắc. Dưới đây là những câu hỏi phổ biến và giải đáp chi tiết.

Không cập nhật CCCD trước ngày 31/3/2025 có bị phạt không?

Hiện tại, pháp luật Việt Nam hiện hành chưa quy định mức phạt tiền trực tiếp đối với cá nhân vì chậm hoặc không cập nhật CCCD vào hệ thống BHXH. Tuy nhiên, theo Thông báo 1423/TB-BHXH, sau ngày 31/3/2025, BHXH TP.HCM sẽ từ chối giải quyết hồ sơ tăng, giảm, hoặc điều chỉnh BHXH, tạm dừng hiệu lực thẻ BHYT, và không xác nhận quá trình đóng BHXH nếu chưa cập nhật CCCD. Điều này có thể ảnh hưởng lớn đến quyền lợi bảo hiểm của bạn.

Có thể cập nhật CCCD trực tiếp tại cơ quan BHXH không?

Người lao động có thể cập nhật CCCD trực tiếp tại cơ quan BHXH bằng cách nộp bản sao CCCD và mẫu TK1-TS. Quy trình này phù hợp với những người không sử dụng ứng dụng VssID hoặc gặp khó khăn khi thực hiện trực tuyến. Hồ sơ sẽ được cơ quan BHXH xử lý trong vòng 7 ngày làm việc, theo Nghị định 70/2024/NĐ-CP.

Cập nhật CCCD trên VssID có mất phí không?

Việc cập nhật CCCD trên ứng dụng VssID hoặc Cổng Dịch vụ công BHXH là hoàn toàn miễn phí. Người lao động chỉ cần đảm bảo cung cấp đúng thông tin và thực hiện theo các bước hướng dẫn. Nếu nộp hồ sơ qua đơn vị sử dụng lao động, cũng không phát sinh chi phí, theo quy định tại Thông tư 25/2018/TT-BTC.

Sổ BHXH điện tử có thay thế hoàn toàn sổ giấy không?

Theo Điều 25 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, từ ngày 1/1/2026, sổ BHXH điện tử sẽ được cấp rộng rãi, nhưng sổ giấy vẫn được cấp nếu người lao động yêu cầu. Cả hai hình thức có giá trị pháp lý như nhau. Việc cập nhật CCCD là bước cần thiết để đảm bảo thông tin trên sổ BHXH điện tử được đồng bộ và chính xác.

Việc thay đổi CCCD không yêu cầu cấp lại sổ BHXH mới, nhưng cập nhật thông tin CCCD vào hệ thống BHXH là điều cần thiết để đảm bảo quyền lợi bảo hiểm và tránh gián đoạn trong các giao dịch.  Nếu bạn cần hỗ trợ thêm về thủ tục hoặc tư vấn pháp lý, hãy liên hệ ACC HCM để được hướng dẫn chi tiết và nhanh chóng.